De onmisbaarheidsparadox

Naar overzicht

Met enige regelmaat zie ik artikelen voorbij komen, waarin carrièretips worden gegeven aan starters. Deze artikelen zijn rijk aan carrièreversterkende beloftes en het zou zomaar kunnen zijn dat jij – tijdens jouw ochtendritueel in het bijzijn van jouw collega Bob en jouw favoriete koffieapparaat – een fictief kwartje hoort vallen, waardoor het ontbrekende puzzelstukje van jouw carrièrepad ineens wordt gevonden. Bij mij roepen deze artikelen, echter, meer vragen op dan dat ze beantwoorden. Ik las er laatst eentje met de volgende bron van tweewoordige tegeltjeswijsheid: “wees onmisbaar”.

Als savant op het gebied van tijdverdrijvende, diepzinnige en mogelijk overbodige discussieonderwerpen, schoot me gelijk een vraag te binnen: 

Afbeelding Blog 5

Wat is onmisbaar?

Een vraag die misschien nauwelijks te beantwoorden is. “Wat bedoel je nou precies?”, hoor ik al vanuit het lezersperspectief. Onmisbaarheid komt namelijk in allerlei vormen en contexten voor. Ik doel zelf niet op onmisbaarheid in de zin van de piramide van Maslow en ook niet onmisbaarheid in de zin van moderne luxes als het internet, Netflix of ambachtelijke frietjes van jouw favoriete frietboer. Het gaat mij specifiek om onmisbaarheid op de werkvloer. Hoe zorgen wij - als Calco’ers, young-professionals en/of starters – ervoor, dat wij - zoals de woordenboeken het beschrijven - als noodzakelijk, essentieel en cruciaal worden gezien door een werkgever? Hoe positioneer je jezelf dusdanig dat je onmisbaar wordt? En misschien nog een belangrijkere vraag:  moet je dat überhaupt willen? 

Wie is onmisbaar?

Volgens vele van bovengenoemde artikelen is onmisbaarheid op de werkvloer een streven. Misschien een relikwie uit de economische crisis, waar velen te kampen hadden met reorganisaties en alleen de ‘onmisbare’ mensen mochten blijven. Het staat in ieder geval vast dat alle medewerkers een bepaalde waarde moeten toevoegen aan een organisatie. Dat gebeurt op verschillende manieren binnen allerlei functies. Met wat slim google-werk heb ik een aantal manieren voor jou op een rij gezet.

Ro’s quick tips voor onmisbaarheid:

  • Business Value staat altijd voorop! Er zijn veel verbeteringen/oplossingen mogelijk, die niet altijd evenveel meerwaarde leveren voor het bedrijf. Probeer niet alleen leuke werkzaamheden prioriteit te geven, maar focus voornamelijk op werkzaamheden met een hoge businesswaarde.
  • Blijf in je kracht, leer delegeren, ruil werkzaamheden en focus op waar je goed in bent! Onmisbare mensen zijn veelal kennisdragers op een bepaald gebied, die door hun kennis en skills onvervangbaar zijn geworden. Die skills en kennis zijn moeilijk op te bouwen over alle vlakken, dus kies een onderwerp en houd jezelf zoveel mogelijk daarmee bezig. Wordt geen “jack of all trades, master of none”.
  • Doe meer dan van je wordt verwacht en meer dan dat er wordt gevraagd! Mogelijk ben je goed in je vak, maar er zijn heus wel anderen die goed in jouw vak (kunnen) zijn. Het doel is om uitstekend te zijn en altijd méér te doen! Goede medewerkers zijn te vinden, mensen die verder denken en méér doen zijn zeldzaam.
  • Wees assertief en denk mee. Laat zien waar je voor staat en waar je naar toe wilt. De meeste organisaties begrijpen dat mensen willen groeien, maar je moet zelf ook kenbaar maken wat je wilt bereiken.
  • Netwerken, netwerken en nogmaals netwerken.  Het doel van netwerken is om mensen te leren kennen die interessant kunnen zijn voor jouw toekomst en de toekomst van het bedrijf. Je kunt dit doen door middel van het bijhouden van een LinkedIn-pofiel, maar door het bijwonen van evenementen en borrels kan je ook belangrijke contacten leggen.

Moet je dit allemaal willen?

Het zal voor iedereen wel duidelijk zijn waarom velen ambiëren om onmisbaar te zijn. De vraag is of het altijd ten voordele is van jouw carrière. Ik schets je de volgende situatie.

Je fungeert als primaire kennisdrager/vakman binnen een kennisgebied. Je bent niet goed, maar uitstekend geworden in jouw vak. De organisatie heeft moeite met het vinden van een vervanger die één op één jouw werkzaamheden kan uitoefenen. Je hebt namelijk met de tijd mee veel verschillende taken naar je toe getrokken. Tijdens jouw volgende beoordelingsgesprek maak jij het kenbaar dat je over wilt stappen naar een andere functie. Je bent als ambitieuze young-professional namelijk op zoek naar nieuwe uitdagingen.

Op dat moment wordt het bedrijf geconfronteerd met een aantal keuzes. Ten eerste kan het bedrijf jouw overstap met open armen accepteren. Je bent namelijk een uitstekende medewerker en het bedrijf heeft baat bij jouw groei. Ten tweede kan het bedrijf jou “forceren” om binnen een bepaalde functie te blijven. Het bedrijf weet namelijk al dat jouw werkzaamheden, die nu binnen 1 FTE vallen, door meerdere mensen moeten worden overgenomen, waardoor jouw overstap een (onmogelijke) budgetkwestie is geworden. Het kan ook zijn dat jouw rol zo cruciaal is geworden en er puur geen goede mensen beschikbaar zijn voor overdracht. Geweldig dat je onmisbaar bent geworden, maar wat moet je in zo een situatie doen? Wil je dit soort discussies überhaupt voeren met jouw werkgever? Wil je dit voorkomen? Moet je dan jouw eerste mogelijkheid om van functie te wisselen meteen omarmen? Ik hoor je al denken: “Zo extreem zal het niet zijn”. Dat dacht ik ook, maar inmiddels ben ik meerdere mensen tegengekomen met een vergelijkbaar probleem.

Zit jij in een vergelijkbare situatie? Heb je vragen met betrekking tot de blog? Zoals beschreven voer ik graag discussies! Je kunt mij bereiken via de mail: relizabeth@calco.nl. Tot de volgende!

Onze opdrachtgevers